Zorgvuldig samengesteld, met bronvermelding – deze verzameling is automatisch bijeengebracht, met samenvattingen en labels van een taalmodel (LLM), en verwijst voor elk object naar de bron.

Perser

Dienstbodes en andere diensten

vanaf 1930: 1 op de 1.813 mannen met een beroep in de akten was perser. In alle akten samen staat het 1.495 keer.

In het kort

  • Geschreven als: perser 526, klerenperser 430, houder van een strijkinrichting 154, kledingperser 99, strijkinrichtinghoudster 69, lakenperser 68, persster 47, persersknecht 14.
  • 9% van de vermeldingen gaat over vrouwen.
  • 2,1% van de bruidegoms die perser waren, had een vader met hetzelfde beroep (519 huwelijksakten waarop ook het beroep van de vader staat).
  • 1,1% trouwde met de dochter van een perser; bij toeval zou dat ongeveer 0% zijn (610 akten waarop ook het beroep van de vader van de bruid staat).
  • tot 1850: 1 op de 29.631 mannen met een beroep (87 vermeldingen).
  • 1850-1889: 1 op de 149.460 mannen met een beroep (26 vermeldingen).
  • 1890-1929: 1 op de 16.442 mannen met een beroep (303 vermeldingen).
  • vanaf 1930: 1 op de 1.813 mannen met een beroep (944 vermeldingen).

Wanneer

18001970

Per tien jaar: van elke 1.000 mannen met een beroep in de akten. Wijs een staaf aan of tik erop voor de cijfers.

Waar

Dordrecht: 0,23%Amsterdam: 0,08%Almelo: 0,061%Groningen: 0,043%Leiden: 0,043%Arnhem: 0,021%Haarlem: 0,021%Kampen: 0,018%Den Haag: 0,01%Apeldoorn: 0,0095%Nijmegen: 0,006%Ankeveen: te weinig beroepen voor een percentageAnna Paulowna: te weinig beroepen voor een percentageBedum: te weinig beroepen voor een percentageBergen op Zoom: te weinig beroepen voor een percentageBloemendaal: te weinig beroepen voor een percentageBroek in Waterland: te weinig beroepen voor een percentageBrummen: te weinig beroepen voor een percentageCoevorden: te weinig beroepen voor een percentageCulemborg: te weinig beroepen voor een percentageDiemen: te weinig beroepen voor een percentageDoesburg: te weinig beroepen voor een percentageDoetinchem: te weinig beroepen voor een percentageDrachten: te weinig beroepen voor een percentageEde: te weinig beroepen voor een percentageEelde: te weinig beroepen voor een percentageEibergen: te weinig beroepen voor een percentageEnschede: te weinig beroepen voor een percentageErmelo: te weinig beroepen voor een percentageGeldermalsen: te weinig beroepen voor een percentageGouda: te weinig beroepen voor een percentageGroenlo: te weinig beroepen voor een percentageGrootegast: te weinig beroepen voor een percentageHarlingen: te weinig beroepen voor een percentageHeemstede: te weinig beroepen voor een percentageHengelo: te weinig beroepen voor een percentageHillegom: te weinig beroepen voor een percentageHilversum: te weinig beroepen voor een percentageHoogeveen: te weinig beroepen voor een percentageHoogezand: te weinig beroepen voor een percentageHoorn: te weinig beroepen voor een percentageHuissen: te weinig beroepen voor een percentageIJsselmuiden: te weinig beroepen voor een percentageIlpendam: te weinig beroepen voor een percentageKrimpen aan den IJssel: te weinig beroepen voor een percentageLeeuwarden: te weinig beroepen voor een percentageMaasbree: te weinig beroepen voor een percentageMaasniel: te weinig beroepen voor een percentageMaurik: te weinig beroepen voor een percentageMedemblik: te weinig beroepen voor een percentageMeppel: te weinig beroepen voor een percentageMiddelburg: te weinig beroepen voor een percentageMidwolda: te weinig beroepen voor een percentageNoorddijk: te weinig beroepen voor een percentageOmmen: te weinig beroepen voor een percentageOnstwedde: te weinig beroepen voor een percentageOostburg: te weinig beroepen voor een percentageOude Pekela: te weinig beroepen voor een percentageRenkum: te weinig beroepen voor een percentageRheden: te weinig beroepen voor een percentageScheemda: te weinig beroepen voor een percentageSlochteren: te weinig beroepen voor een percentageSneek: te weinig beroepen voor een percentageTen Post: te weinig beroepen voor een percentageUtrecht: te weinig beroepen voor een percentageVaals: te weinig beroepen voor een percentageVenlo: te weinig beroepen voor een percentageVledder: te weinig beroepen voor een percentageVlissingen: te weinig beroepen voor een percentageVoorburg: te weinig beroepen voor een percentageWaalwijk: te weinig beroepen voor een percentageWaddinxveen: te weinig beroepen voor een percentageWadenoijen: te weinig beroepen voor een percentageWamel: te weinig beroepen voor een percentageWassenaar: te weinig beroepen voor een percentageWesterbork: te weinig beroepen voor een percentageWildervank: te weinig beroepen voor een percentageWinschoten: te weinig beroepen voor een percentageYerseke: te weinig beroepen voor een percentageZaandam: te weinig beroepen voor een percentageZaltbommel: te weinig beroepen voor een percentageZandvoort: te weinig beroepen voor een percentageZuidbroek: te weinig beroepen voor een percentageZuidlaren: te weinig beroepen voor een percentageZutphen: te weinig beroepen voor een percentageZwolle: te weinig beroepen voor een percentageDordrechtAmsterdamAlmeloGroningenLeidenArnhemHaarlemKampen

Een stip per plaats, groter naarmate een groter deel van de mensen met een beroep daar dit beroep had. Een klein open stipje: het beroep staat er, maar minder dan 10 keer of tussen minder dan 40 beroepen. Klik op een stip om naar die plaats te gaan. De lichte stipjes zijn alle plaatsen waar de akten in deze periode beroepen noemen. Waar ze ontbreken, staan er geen beroepen in de index; dat zegt niets over het werk daar. Kaart: CBS gebiedsindelingen via PDOK (CC-BY 4.0).

  1. Dordrecht0,23%
  2. Amsterdam0,08%
  3. Almelo0,061%
  4. Groningen0,043%
  5. Leiden0,043%
  6. Arnhem0,021%
  7. Haarlem0,021%
  8. Kampen0,018%
  9. Den Haag0,01%
  10. Apeldoorn0,0095%
  11. Nijmegen0,006%

Waar het het meest voorkwam

tot 1850

1850-1889

1890-1929

vanaf 1930

Plaatsen met minstens 40 mannen met een beroep in de periode en het beroep minstens 10 keer: het deel van die mannen.

Families waarin het vaak voorkwam

Families met minstens 300 mannen met een beroep in de akten, vanaf 1811: hoeveel keer zo vaak als gemiddeld hun mannen perser waren. Tussen haakjes: zoveel van zoveel.

Hoe lees je dit?

Geteld zijn alle keren dat perser, of een titel met dezelfde HISCO-code, bij iemand op een geboorte-, huwelijks- of overlijdensakte staat. Een vermelding is geen persoon: een vader van acht kinderen staat op acht geboorteakten.

Of een beroep in de index staat, verschilt per archief: sommige archieven namen het beroep (bijna) nooit over. Dan zegt een lege of dunne balk iets over de index, niet over het werk. Bij vrouwen verschilt het nog meer, daarom krijgen zij geen balk.

Titels zijn samengevoegd tot één schrijfwijze (daglooner en dagloner worden dagloner) en in acht groepen gezet volgens de HISCO-indeling. De groepen staan naast elkaar; het is geen rangorde. 'Arbeider' zonder meer is een eigen groep, want de akte zegt niet waar iemand werkte.

Beroepen uit de akten van de archieven, via Open Archieven (persoonsindex CC0). Gecodeerd met HISCO volgens IISG, HSN release 2020.02 (CC BY-SA 4.0).

Alle beroepen