Zorgvuldig samengesteld, met bronvermelding – deze verzameling is automatisch bijeengebracht, met samenvattingen en labels van een taalmodel (LLM), en verwijst voor elk object naar de bron.

Gereedschapsmaker

Ambacht en fabriek

vanaf 1930: 1 op de 4.861 mannen met een beroep in de akten was gereedschapsmaker. In alle akten samen staat het 1.454 keer.

In het kort

  • Geschreven als: gereedschapsmaker 439, werktuigmaker 396, schoppenmaker 378, vijlenkapper 87, schavenmaker 30, snijbonenmolenmaker 23, gereedschapsdraaier 20, weversgereedschapsmaker 12.
  • 11% van de bruidegoms die gereedschapsmaker waren, had een vader met hetzelfde beroep (269 huwelijksakten waarop ook het beroep van de vader staat).
  • 0,3% trouwde met de dochter van een gereedschapsmaker; bij toeval zou dat ongeveer 0% zijn (302 akten waarop ook het beroep van de vader van de bruid staat).
  • tot 1850: 1 op de 27.425 mannen met een beroep (94 vermeldingen).
  • 1850-1889: 1 op de 7.416 mannen met een beroep (524 vermeldingen).
  • 1890-1929: 1 op de 10.336 mannen met een beroep (482 vermeldingen).
  • vanaf 1930: 1 op de 4.861 mannen met een beroep (352 vermeldingen).

Wanneer

18001970

Per tien jaar: van elke 1.000 mannen met een beroep in de akten. Wijs een staaf aan of tik erop voor de cijfers.

Waar

Krimpen aan de Lek: 3,2%Hellevoetsluis: 1%Nieuw-Helvoet: 0,31%Den Helder: 0,25%Lekkerkerk: 0,12%Waddinxveen: 0,12%Hengelo: 0,096%Clinge: 0,095%de Wijk: 0,085%Nieuwe Pekela: 0,073%Hilversum: 0,069%Zaandam: 0,052%Aalten: te weinig beroepen voor een percentageAlkmaar: te weinig beroepen voor een percentageAlmelo: te weinig beroepen voor een percentageApeldoorn: te weinig beroepen voor een percentageAssen: te weinig beroepen voor een percentageAssendelft: te weinig beroepen voor een percentageBarneveld: te weinig beroepen voor een percentageBemmel: te weinig beroepen voor een percentageBergen: te weinig beroepen voor een percentageBergen op Zoom: te weinig beroepen voor een percentageBeverwijk: te weinig beroepen voor een percentageBorne: te weinig beroepen voor een percentageBoschkapelle: te weinig beroepen voor een percentageBrummen: te weinig beroepen voor een percentageBussum: te weinig beroepen voor een percentageCastricum: te weinig beroepen voor een percentageCoevorden: te weinig beroepen voor een percentageCulemborg: te weinig beroepen voor een percentageDale: te weinig beroepen voor een percentageDelden: te weinig beroepen voor een percentageDelft: te weinig beroepen voor een percentageDelfzijl: te weinig beroepen voor een percentageDiemen: te weinig beroepen voor een percentageDieren: te weinig beroepen voor een percentageDinxperlo: te weinig beroepen voor een percentageDoesburg: te weinig beroepen voor een percentageDoetinchem: te weinig beroepen voor een percentageDoorwerth: te weinig beroepen voor een percentageDordrecht: te weinig beroepen voor een percentageEdam: te weinig beroepen voor een percentageEde: te weinig beroepen voor een percentageEmmen: te weinig beroepen voor een percentageFoxhol: te weinig beroepen voor een percentageGeldermalsen: te weinig beroepen voor een percentageGendringen: te weinig beroepen voor een percentageGoes: te weinig beroepen voor een percentageGoor: te weinig beroepen voor een percentageGorssel: te weinig beroepen voor een percentageGroesbeek: te weinig beroepen voor een percentageHaastrecht: te weinig beroepen voor een percentageHarderwijk: te weinig beroepen voor een percentageHatert: te weinig beroepen voor een percentageHeemstede: te weinig beroepen voor een percentageHillegom: te weinig beroepen voor een percentageHoogeveen: te weinig beroepen voor een percentageHoogezand: te weinig beroepen voor een percentageIJlst: te weinig beroepen voor een percentageKatwijk: te weinig beroepen voor een percentageKoog aan de Zaan: te weinig beroepen voor een percentageKrimpen aan den IJssel: te weinig beroepen voor een percentageKrommenie: te weinig beroepen voor een percentageLeeuwarden: te weinig beroepen voor een percentageLintelo: te weinig beroepen voor een percentageLochem: te weinig beroepen voor een percentageLoppersum: te weinig beroepen voor een percentageLosser: te weinig beroepen voor een percentageMiddelburg: te weinig beroepen voor een percentageMuiden: te weinig beroepen voor een percentageNaarden: te weinig beroepen voor een percentageNeede: te weinig beroepen voor een percentageNieuwenhoorn: te weinig beroepen voor een percentageNijeveen: te weinig beroepen voor een percentageOldebroek: te weinig beroepen voor een percentageOldenzaal: te weinig beroepen voor een percentagePannerden: te weinig beroepen voor een percentagePurmerend: te weinig beroepen voor een percentageRotterdam: te weinig beroepen voor een percentage's-Heerenhoek: te weinig beroepen voor een percentageSas van Gent: te weinig beroepen voor een percentageSchagen: te weinig beroepen voor een percentageSint-Annaland: te weinig beroepen voor een percentageSint Jansteen: te weinig beroepen voor een percentageSneek: te weinig beroepen voor een percentageSpijkenisse: te weinig beroepen voor een percentageTegelen: te weinig beroepen voor een percentageUitgeest: te weinig beroepen voor een percentageUtrecht: te weinig beroepen voor een percentageVeendam: te weinig beroepen voor een percentageVenray: te weinig beroepen voor een percentageVlijmen: te weinig beroepen voor een percentageVlissingen: te weinig beroepen voor een percentageVoorburg: te weinig beroepen voor een percentageWaalwijk: te weinig beroepen voor een percentageWageningen: te weinig beroepen voor een percentageWarffum: te weinig beroepen voor een percentageWeesp: te weinig beroepen voor een percentageWildervank: te weinig beroepen voor een percentageWinschoten: te weinig beroepen voor een percentageWoerden: te weinig beroepen voor een percentageWormer: te weinig beroepen voor een percentageWormerveer: te weinig beroepen voor een percentageZaamslag: te weinig beroepen voor een percentageZaandijk: te weinig beroepen voor een percentageZaltbommel: te weinig beroepen voor een percentageZierikzee: te weinig beroepen voor een percentageZoelen: te weinig beroepen voor een percentageZwartewaal: te weinig beroepen voor een percentageAmsterdam: 0,017%Arnhem: 0,0077%Den Haag: 0,0074%Deventer: 0,017%Enschede: 0,022%Epe: 0,024%Gouda: 0,02%Groningen: 0,0031%Haarlem: 0,017%Leiden: 0,011%Maastricht: 0,019%Nijmegen: 0,014%Rheden: 0,028%Tiel: 0,019%Zutphen: 0,016%Zwolle: 0,021%Krimpen aan de LekHellevoetsluisNieuw-HelvoetDen HelderLekkerkerkWaddinxveenHengeloClinge

Een stip per plaats, groter naarmate een groter deel van de mensen met een beroep daar dit beroep had. Een klein open stipje: het beroep staat er, maar minder dan 10 keer of tussen minder dan 40 beroepen. Klik op een stip om naar die plaats te gaan. De lichte stipjes zijn alle plaatsen waar de akten in deze periode beroepen noemen. Waar ze ontbreken, staan er geen beroepen in de index; dat zegt niets over het werk daar. Kaart: CBS gebiedsindelingen via PDOK (CC-BY 4.0).

  1. Krimpen aan de Lek3,2%
  2. Hellevoetsluis1%
  3. Nieuw-Helvoet0,31%
  4. Den Helder0,25%
  5. Lekkerkerk0,12%
  6. Waddinxveen0,12%
  7. Hengelo0,096%
  8. Clinge0,095%
  9. de Wijk0,085%
  10. Nieuwe Pekela0,073%
  11. Hilversum0,069%
  12. Zaandam0,052%

Waar het het meest voorkwam

Plaatsen met minstens 40 mannen met een beroep in de periode en het beroep minstens 10 keer: het deel van die mannen.

Families waarin het vaak voorkwam

Families met minstens 300 mannen met een beroep in de akten, vanaf 1811: hoeveel keer zo vaak als gemiddeld hun mannen gereedschapsmaker waren. Tussen haakjes: zoveel van zoveel.

Hoe lees je dit?

Geteld zijn alle keren dat gereedschapsmaker, of een titel met dezelfde HISCO-code, bij iemand op een geboorte-, huwelijks- of overlijdensakte staat. Een vermelding is geen persoon: een vader van acht kinderen staat op acht geboorteakten.

Of een beroep in de index staat, verschilt per archief: sommige archieven namen het beroep (bijna) nooit over. Dan zegt een lege of dunne balk iets over de index, niet over het werk. Bij vrouwen verschilt het nog meer, daarom krijgen zij geen balk.

Titels zijn samengevoegd tot één schrijfwijze (daglooner en dagloner worden dagloner) en in acht groepen gezet volgens de HISCO-indeling. De groepen staan naast elkaar; het is geen rangorde. 'Arbeider' zonder meer is een eigen groep, want de akte zegt niet waar iemand werkte.

Beroepen uit de akten van de archieven, via Open Archieven (persoonsindex CC0). Gecodeerd met HISCO volgens IISG, HSN release 2020.02 (CC BY-SA 4.0).

Alle beroepen